Ο Roger Ballen και οι σκιές του μυαλού

Μεγαλωμένος στη Νέα Υόρκη αλλά κάτοικος του Γιοχάνεσμπουργκ από το 1982, ο Ballen συνιστά μια ιδιαίτερη περίπτωση στη διεθνή φωτογραφική σκηνή για τη θεματογραφία του και για την εξέλιξη της αισθητικής του.

Το έργο του έγινε γρήγορα γνωστό καθώς σε μια εποχή σκληρών διεκδικήσεων για τη φυλετική ισονομία στη Νότιο Αφρική παρουσίασε ένα άγνωστο περιθώριο λευκών πολιτών. Με σπουδές ψυχολογίας και γεωλογίας, ο Ballen έμοιαζε να ενδιαφέρεται εξίσου να δει μέσα στα σωθικά της γης όσο και στα βάθη της ανθρώπινης ψυχής. Επηρεασμένος, μεταξύ άλλων, βαθιά από το θέατρο του παραλόγου και την art brut, άρχισε σταδιακά να ολισθαίνει σε ένα είδος αναπαράστασης που, με αφετηρία το υποπρολεταριάτο της χώρας και μια ιδιαίτερη θεατρικότητα, επιχειρούσε να ανασύρει αρχέτυπες εικόνες θαμμένες στο υποσυνείδητο.

Οι ήρωές του αυτοσχεδιάζουν συχνά μπροστά στο φακό, φωτογραφημένοι απέναντι σε γυμνούς τοίχους που μοιάζουν να αποτελούν τόσο όριο προστασίας όσο και εγκλεισμού, στους οποίους συχνά σχεδιάζουν και ζωγραφίζουν. Η αναδρομική έκθεση Shadows of the mind που παρουσιάζεται αυτό το διάστημα στο MOMus-ΜΦΘ περιλαμβάνει έργα από 7 ενότητες που υλοποιήθηκαν στο διάστημα 1982-2017.

Αναδεικνύουν την οργανική εξέλιξη στη μοναδική αισθητική του καλλιτέχνη, που μάλιστα ονομάστηκε Ballenesque, και η οποία ενσωματώνει στη φωτογραφία σχέδιο, ζωγραφική, γλυπτική, εγκαταστάσεις, επιτελεστικότητα, ενώ τα τελευταία χρόνια παρουσιάζεται και σε έργα βίντεο.

Ξεκινώντας από τη φωτογραφία σε ύφος κοινωνικού ντοκουμέντου και καταλήγοντας στην αφαίρεση και την ανεικονική χειρονομία, ο καλλιτέχνης διαγράφει μια αντίστροφη ως προς τον πολιτισμό πορεία που μοιάζει τελετουργικά να οδηγεί από το δωμάτιο στην αρχαϊκή σπηλιά, αναζητώντας να φωτίσει σκιές του κόσμου και σκιές του εαυτού. Διόλου τυχαία το έργο του έχει παρουσιαστεί σε πλήθος εκθέσεων και ανήκει στις συλλογές των μεγαλύτερων μουσείων του κόσμου, όπως το MoMA, η Tate Britain, το μουσείο Getty, το μουσείο Pushkin κ.ά.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Αλλαγή μεγέθους γραμματοσειράς